grand bazaar of tabriz

بازار بزرگ تبریز

زمان برای مطالعه 5 دقیقه
  • ...
  • ...

بازار بزرگ تبریز یکی از جاذبه‌های گردشگری معروف و محبوب این شهر بزرگ و تاریخی است. گردشگران داخلی و خارجی که به شهر تبریز سفر می‌کنند، حتما بازدیدی از این بازار سنتی و تاریخی انجام می‌دهند. این بازار بزرگ سرپوشیده که به‌عنوان بزرگ‌ترین بازار سرپوشیده جهان شناخته می‌شود، دارای بخش‌های دیدنی و جذابی است که آن را به یک جاذبه‌ گردشگری و ارزشمند در شهر زیبای تبریز تبدیل کرده ‌است.

بازار بزرگ تبریز جزو بازارهای بزرگ سرپوشیده و سنتی معروف در ایران است که برای یک‌بار هم که شده باید از آن بازدید کنید. اگر به تبریز سفر کنید غیرممکن است آوازه این بازار بزرگ را از زبان مردمان مهمان‌نواز تبریز نشنوید. این بازار بزرگ بهترین مکان برای خرید صنایع‌دستی، فرش دستباف، آجیل، محصولات چرمی، پارچه و ادویه است. هرکسی که به این بازار برود بدون‌شک دست‌پر بازمی‌گردد. معماری سنتی این بازار ساعت‌ها شما را محو خود می‌کند. در این مقاله با یوتراوز همراه باشید تا با همدیگر گشتی در بزرگترین بازار سرپوشیده جهان بزنیم.

آنچه در ادامه از بزرگترین بازار مسقف جهان می‎‌خوانید:


حکایت بازار بزرگ تبریز از گذشته تا به امروز

tabriz grand bazaar shops

اول‌ از همه باید بگوییم اطلاعات دقیقی در مورد تاریخ ساخت این بنا موجود نیست ولی آنچه گردشگران در سفر به تبریز در مورد این بازار ثبت کرده‌اند مربوط به قرن ۴ هجری تا دوره قاجار است. به‌ طور کلی قدمت این بازار بزرگ به ۳ قرن قبل از زمین‌لرزه تاریخی تبریز در سال ۱۱۹۳ قمری باز می‌گردد اما شهرت این بازار از دوران سلجوقیان شروع می‌شود. 

هنگامی‌ که تبریز به‌عنوان پایتخت حکومت ایلخانی انتخاب شد، این بازار بزرگ شهرت زیادی پیدا کرد و مهم‌ترین فعالیت‌های اقتصادی در آن دوره در بازار تبریز انجام می‌شد که به محل رفت‌وآمد بازرگانان و تجار سرشناس و بزرگ تبدیل شده بود. 

بعد از آن شکوه و جلال این بازار بزرگ در دوران صفویه دوچندان شد. چراکه بازرگانان و تجار زیادی از شهرهای کوچک و بزرگ ایران برای تجارت و خریدوفروش به بازار بزرگ تبریز رفت‌وآمد داشتند. 

در این میان نباید فراموش کرد که این بازار چندین‌بار به‌واسطه زلزله تخریب شد؛ بزرگ‌ترین زلزله در سال ۱۱۹۳ هجری قمری اتفاق افتاد که بازار تبریز به‌طور کامل ویران شد. در اواخر دوره زندیه و اوایل دوره قاجار این بازار بزرگ توسط معماران ماهر به دستور نجف قلی‌خان دنبلی (حاکم وقت تبریز) دوباره مورد بازسازی و مرمت قرار گرفت و به یکی از محل‌های پررفت‌وآمد و پررونق روزگار خود تبدیل شد به‌طوری‌که یک مکان مهم برای صادرات از ایران به اروپا به شمار می‌رفت.

این بازار بزرگ در دوره قاجار هم محبوبیت بسیاری داشت چراکه شهر تبریز در این دوران به‌ عنوان شهر ولیعهدنشین انتخاب‌ شده بود.


ثبت ملی و جهانی بازار بزرگ تبریز

ثبت جهانی بازار بزرگ تبریز

قدمت بازار تبریز به سال‌های خیلی دور بازمی‌گردد و در هر دوره از تاریخ وسعت این بازار بیشتر از قبل بوده ‌است. این بازار بزرگ که معماری سنتی و منحصربه‌فرد آن نظر گردشگران داخلی و خارجی بسیاری را به خود جلب کرده‌ است، در سال ۱۳۵۴ خورشیدی با شماره ۱۰۹۷ در فهرست آثار ملی ایران به ثبت رسیده است. بازار تبریز بعد از ثبت ملی در سال ۱۳۸۹ با شماره ۱۳۴۶ در فهرست میراث جهانی یونسکو هم ثبت شد.


آدرس بازار بزرگ تبریز + نقشه

  • این بازار بزرگ و سرپوشیده در استان آذربایجان شرقی، شهر تبریز قرار دارد.



خوشبختانه این بازار در قسمت‌های مختلف شهر ورودی دارد و شما می‌توانید از خیابان‌های راسته کوچه، جمهوری و دارایی به این بازار بروید و از هرکسی در تبریز بپرسید حتما شما را راهنمایی می‌کند. اگر قصد دارید از ابتدای بازار وارد آن شوید و شروع به پیاده‌روی کنید حتما به خیابان امام خمینی بروید. 

شما می‌توانید با تاکسی و اتوبوس به این بازار بروید و لازم نیست با اتومبیل شخصی خود ساعت‌ها در خیابان‌های تبریز پشت ترافیک باشید یا دنبال جای پارک ماشین بگردید. 

همچنین می‌توانید سوار مترو شده و در ایستگاه شهید محققی پیاده شوید، سپس حدود ۱ کیلومتر در خیابان شریعتی شمالی پیاده‌روی کنید تا به بازار برسید.


معماری سنتی بازار بزرگ تبریز

معماری بازار تبریز

معماری منحصربه‌فرد و زیبای بازار بزرگ تبریز اولین چیزی است که توجه گردشگران را به خود جلب می‌‎کند. بازار تبریز شامل دو راسته شمال-جنوبی و شرقی-غربی است که حجره‌ها و دکان‌های زیادی در آن قرار گرفته ‌اند. عرض این بازار بزرگ بین ۴ تا ۵ متر و بلندای سقف آن حدود ۵ تا ۶ متر است. سقف بازار به‌صورت گنبدهای ضربی و آجری است که متناسب با آب‌وهوای سرد تبریز ساخته‌ شده‌ است.

هنگامی‌که در بازار به بالای سر خود نگاه می‌کنید توجه شما را روزنه‌هایی در سقف جلب می‌کنند که نور از درون آن‌ها وارد می‌شود و باعث روشنایی بازار می‌شوند. این روزنه‌ها که در سقف طراحی‌ شده‌اند همچنین به تهویه هوا نیز کمک می‌کنند. این بازار همانند دیگر بازارهای سنتی در شهرهای مختلف ایران از راسته‌ها و بخش‌های زیاد و متنوعی تشکیل‌ شده‌ است که هرکدام به بورسی از کالاها و اجناس مختلف اختصاص دارد. در ادامه یوتراوز شمارا با بخش‌های مختلف بازار آشنا می‌کند.

اگر از تهران با خودرو شخصی به تبریز می‌روید، این دیدنی‌ها را ببینید!

راسته‌ها و بخش‌های مختلف بازار تبریز

garkhaneh glass bazaar tabriz grand bazaar

تیمچه  و بازار امیر

یکی از مهم‌ترین بخش‌های بازار تبریز، بازار یا تیمچه امیر است که محلی پررفت‌وآمد محسوب می‌شود و قدمت آن به دوران قاجار باز می‌گردد. این تیمچه قدیمی در به شکل هشت‌ضلعی و دارای حجره‌های دوطبقه است و به بورس طلا، جواهرات، عطر و لوازم آرایشی اختصاص دارد. در این بخش از بازار حدود ۱۱۲ مغازه مشغول به کار هستند که ۱۰۲ مغازه به زرگری و طلافروشی اختصاص دارد و سایر مغازه‌ها به فروش پارچه، عطر و لوازم آرایشی مشغول هستند.

این تیمچه در نزدیکی میدان شهر و در ابتدای بازار تبریز قرارگرفته و یکی از ویژگی‌های جذاب آن، گنبد آجری بسیار بزرگی است که با طاق‌های مقرنس و کاربندی‌های زیبا تزئین شده است. 

تیمچه مظفریه؛ بورس فرش دستباف تبریز

timcheh mozaffariyeh

یکی دیگر از تیمچه‌های تماشایی و معروف بازار بزرگ تبریز، تیمچه مظفریه است که یکی از مهم‌ترین مراکز تجارت فرش و قالی دستبافت ایرانی در استان آذربایجان شرقی به شمار می‌رود. شما در این بخش از بازار بزرگ تبریز می‌توانید بهترین و زیباترین فرش‌های دستباف را ببینید و بخرید. همچنین در این بخش از بازار حجره‌هایی قرار دارند که به کار طراحی و مرمت انواع فرش و تابلوفرش مشغول هستند.


بازار بلورفروشان یا قیز بستی بازار

این بخش از بازار به‌عنوان بازار بلورفروشان معروف است زیرا درگذشته محل فروش شیشه و بلورجات بوده است. در بازار بلورفروشان تیمچه‌ها و سراهای زیادی وجود دارند که می‌توان به تیمچه مظفریه، تیمچه قند فروشان، دالان بامچی‌ لر، دالان حاج‌ شیخ، دالان میرزا محمد، سرای میرزا محمد و سرای گرجیلر (جورجیلر) اشاره کرد.


تیمچه شیخ کاظم

یکی دیگر از تیمچه‌های شلوغ و معروف بازار بزرگ تبریز، تیمچه شیخ‌ کاظم است که در تقاطع راسته جدید و راسته کفاشان قرار دارد و از جهت شمال به حجره‌های قیزبستی بازار، از جهت شرق به راسته جدید، از جهت جنوب به راسته کفاشان و از جهت غرب به سرای گرجی لر دسترسی پیدا می‌کنید. این تیمچه به محل فروش لباس‌های زنانه و بچه‌گانه تبدیل‌شده که در کنار این‌ها تعدادی از حجره‌های صنف حوله‌ فروشان هم فعالیت می‌کنند.


بازار شیشه‌گر خانه

بازار شیشه‌گر خانه یکی دیگر از بازارهای معروف در بازار بزرگ تبریز است که به بورس لوازم‌آرایشی و لوازم‌التحریر تبدیل‌ شده ‌است. این بازار در گذشته محل فروش شیشه بوده و دکان‌های این بخش از بازار در کار شیشه‌سازی مشغول بودند. بازار شیشه‌گر خانه دارای دو سرا شامل سراهای حاج رسول و میرزا علی نقی بوده که این دو سرا توسط شهرداری تبریز تخریب شده و به‌ جای آن‌ها بازار و پارک شمس ‌تبریزی ساخته‌ شده است. شما در این بخش از بازار می‌توانید انواع لوازم‌ آرایشی و لوازم‌التحریر را ببینید و خریداری کنید.
از دیگر بخش‌ها و راسته‌های بازار بزرگ تبریز می‌توان به بازار کفاشان، بازار یمنی‌ دوز، تیمچه صفی که بورس گیاهان دارویی و ادویه‌جات است، بازار صادقیه و تیمچه میرزا شفیع اشاره کرد. در هرکدام از بخش‌های بازار حجره‌ها و دکان‌های زیادی قرار دارد که هرروز جمعیت زیادی در حال رفت‌وآمد در این بازار بزرگ و سنتی هستند.


یک شکم‌گردی خوشمزه در بازار بزرگ تبریز

یکی دیگر از مکان‌های مهمی که در بازار بزرگ تبریز باید حتما به آن سر بزنید رستوران یا «کبابی حاج‌ علی» است. این رستوران قدیمی در بازار بزرگ تبریز مشهور است و به جزئی از بخش‌های مهم این بازار تبدیل‌ شده‌ است. این رستوران قدیمی در بازار بزرگ تبریز به کباب‌های خوشمزه‌اش به‌خصوص کباب‌برگ معروف شده است. فضای قدیمی این رستوران اولین چیزی است که نظر گردشگران را به خود جلب می‌کند. 

شما در این رستوران می‌توانید کباب لذیذ و خوشمزه‌ای در کنار سوپ و نوشیدنی که به‌صورت رایگان سرو می‌شود را نوش‌جان کنید. البته باید بدانید که ناهار در این رستوران تا ساعت ۱۴:30 سرو می‌شود و معمولا از ساعت ۱۲:00 به بعد میز خالی برای نشستن در این رستوران پیدا نمی‌کنید. برای رفتن به این رستوران ۱۰۰ ساله باید به سمت بازار کلاهدوزان (بوهچی بازار) حرکت کنید.

لیستی از سوغات تبریز که بد نیست درباره آن بدانید!

عزاداری محرم به سبک بازاری‌های بازار سنتی تبریز

عزاداری محرم در بازار بزرگ تبریز معروف است؛ از ابتدای ماه محرم این بازار سیاه‌پوش می‌شود و از هشتم تا دوازدهم محرم مراسم عزاداری به سبک سنتی برگزار می‌شود. در این پنج روز (8 تا 12 محرم) کسبه بازار مغازه‌های خود را می‌بندند و خود را برای مراسم عزاداری آماده می‌کنند.
این مراسم در تیمچه مظفریه برگزار می‌شود و دسته‌های عزاداری در این تیمچه گرد هم می‌آیند. هیئت‌های عزاداری معمولا با دستارهای سیاه و لباس‌های سرتاپا مشکی به دو دسته تقسیم می‌شوند و با سینه‌زنی و زنجیرزنی عزاداری می‌کنند. هرکدام از این هیئت‌ها دارای علم‌هایی هستند که این علم‌ها در واقع معرف هر دسته و محله است؛ حتی تعدادی از این علم‌ها قدمت تاریخی دارند.
در این مراسم اهالی و کسبه بازار مرثیه‌ها و نوحه‌هایی به زبان ترکی آذربایجانی با همان سبک قدیمی خود می‌خوانند که در این میان فقط شنیدن گویش ترکی این مرثیه‌ها بسیار دل‌چسب است. همچنین  نذری‌های خوشمزه‌ای مانند نان‌ و پنیر، خرما، کلوچه و چای در بین  مردم و اهالی بازار پخش می‌شود. این مراسم عزاداری کاملا مردانه است.

محرم و صفر در شهرهای ایران

چه زمانی برای بازدید از بازار بزرگ تبریز مناسب است؟

نمایی از بازار بزرگ سرپوشیده تبریز

تبریز از آن شهرهایی است که آب‌وهوای معتدل و خنکی دارد. این شهر پاییز و زمستان‌های سردی دارد که برای سفر معمولا توصیه نمی‌شود اما در عوض در فصل بهار بارندگی بهاری دل‌چسبی دارد که هوای آن را متعادل می‌کند. بهترین زمان برای سفر به تبریز و بازدید از این بازار همان فصل بهار است. باید این مورد را هم در نظر بگرید که در فصل بهار به‌خصوص تعطیلات نوروزی و در فصل تابستان در این بازار جایی برای سوزن انداختن نیست.
مغازه‌ها و حجره‌های این بازار معمولاً از ساعت ۱۰:00 صبح الی ۱۷:00 بعدازظهر باز هستند و آماده خدمت‎‌رسانی به مشتریان، گردشگران و مسافران هستند. هنگامی‌که در این بازار قدم می‌زنید با فرهنگ مردمان تبریز بیشتر آشنا می‌‎شوید و از گویش شیرین ترکی اهالی تبریز حسابی لذت می‌برید. این بازار بزرگ مکانی مناسب برای خرید سوغاتی تبریز برای عزیزان خود است.


نکات بازدید از بازار تبریز

نکات مهم بازدید از بازار تبریز

  • بازدید از بازار بزرگ تبریز برای تمام افراد مناسب است و برای آن محدویت سنی وجود ندارد.
  • به دلیل مسیر طولانی و شلوغی محیط بازار، بهتر است کودکان و سالمندان در ساعات خلوت روز به بازار ببرید.
  • گردش در سراهای بازار تبریز ممکن است تا 5 ساعت طول بکشد. پس برای بازدید برنامه‌ریزی کنید.
  • بهتر است کفش راحت و مناسب برای قدم زدن و پیاده‌روی به پا کنید.
  • تیمچه مظفریه و راسته قیصریه بازار تبریز، از معروف‌ترین و زیباترین تیمچه‌ها و راسته‌ها در این بازار هستند که بازدید از آن را توصیه می‌کنیم. 

نوشته های مشابه
  • بهترین مراکز خرید تبریز

    مراکز خرید تبریز این روزها جزء جاذبه‌های گردشگری مهم این شهر محسوب می‌شوند چراکه علاوه‌بر شهروندان تبریزی، گردشگران بسیاری هم برای خرید به این مراکز تجاری می‌روند. این مراکز خرید امکانات لازم را فراهم کرده‌اند تا گردشگران و مسافران یک بازارگردی خوب را در کنار یک تفریح‌گردی لذت‎بخش تجربه کنند.

  • بازار بزرگ تهران

    آیا می‌خواهید با یکی از قدیمی‌ترین بناهای پایتخت آشنا شوید؟ آیا می‌دانید بازار بزرگ تهران عمده فروشی پوشاک است؟ آیا مسیر دسترسی بازار بزرگ تهران با مترو را می‌دانید؟ آیا با مکان‌های دیدنی در بازار بزرگ تهران آشنا هستید؟ با ما همراه شوید چون جای درستی را انتخاب کرده‌اید.

  • پالادیوم تهران چیست؟

    پالادیوم تهران یکی از لوکس‌ترین مراکز خرید در شمال پایتخت است که در محدوده زعفرانیه واقع شده‌ است. در واقع پالادیوم یکی از مدرن‌ترین و معروف‌ترین مراکز خرید در تهران است. آیا می‌خواهید با این مرکز خرید مدرن بیشتر آشنا شوید؟

دیدگاهتان را بنویسید